“Đào lửa” (hay còn gọi là “đào vàng lửa”, “cyber-scam” trong tiếng Anh) là thuật ngữ lóng phổ biến ở Việt Nam và cộng đồng mạng để chỉ các hoạt động lừa đảo trực tuyến quy mô lớn, chủ yếu tập trung ở Campuchia (đặc biệt các khu vực như Sihanoukville, Bavet, Phnom Penh). Đây không phải khai thác tài nguyên mà là:
- Lừa đảo cá cược trực tuyến (casino mạng “xanh chín” hoặc “sập” – nơi nạn nhân thắng cũng không rút được tiền).
- Lừa đảo tình cảm (pig butchering scam: giả làm người yêu giàu có, dụ đầu tư tiền ảo, chứng khoán giả).
- Lừa đảo đầu tư crypto, shopping online, v.v.
Các công ty này thường do người Trung Quốc hoặc băng nhóm đa quốc tịch điều hành, núp bóng dưới dạng “công ty công nghệ”, casino hợp pháp. Họ dụ người Việt (và nhiều quốc tịch khác) sang bằng chiêu “việc nhẹ lương cao 20-50 triệu/tháng, bao ăn ở, visa”, nhưng thực tế là bắt cóc lao động, tịch thu hộ chiếu, ép làm việc 16-18h/ngày, đánh đập, tra tấn nếu không đạt chỉ tiêu. Nạn nhân không đạt KPI bị bán sang công ty khác (giá 100-500 triệu/người), hoặc tệ hơn là bị hành hạ đến chết.
Từ năm 2022 đến nay (2025), đây là vấn nạn lớn, hàng nghìn người Việt bị lừa sang Campuchia, Myanmar, Lào. Chính phủ Campuchia đã triệt phá hàng nghìn nghi phạm, nhưng nhiều “ông trùm” vẫn lọt lưới.
Câu chuyện thám tử – Những vụ việc “như phim detective” thực tế
Nhiều nạn nhân thoát ra đã kể lại hành trình trốn thoát, điều tra ngược lại đường dây – giống hệt tiểu thuyết thám tử Conan hay Sherlock Holmes phiên bản địa ngục:
- Vụ anh Lục (Trung Quốc, 2025): Bị dụ sang làm thợ mộc lương cao, thực tế bị bán qua 5 khu lừa đảo ở Campuchia, bị bán lại 4 lần như món hàng. Phải nộp 280.000 NDT (hơn 970 triệu VND) tiền chuộc mới thoát. Anh kể chi tiết cách chúng dụ dỗ bằng “người quen”, kiểm soát bằng bạo lực, và chuỗi “dụ – giam – bán – tống tiền”. (Giống như một vụ án buôn người xuyên quốc gia mà nạn nhân tự “thám tử” để sống sót).
- Vụ 42 người Việt nhảy sông Bình Di trốn thoát (2022, vẫn nổi tiếng đến nay): Bị giam ở casino biên giới An Giang – Campuchia, họ bàn kế hoạch 2 đêm, chống trả bảo vệ, nhảy sông bơi về Việt Nam. Nhiều người bị đánh vỡ đầu, nhưng “thà chết quê hương còn hơn chết xứ người”. Đây là vụ đào tẩu tập thể lớn, được báo chí gọi là “phá vòng vây địa ngục”.
- Nhân chứng rơi lầu ở khu Kim Sa (Sihanoukville): Nhiều nạn nhân kể nghe tiếng hét rồi im bặt – người không chịu nổi bị “xử lý” bằng cách đẩy từ tầng cao. Có người thoát được, phối hợp với Đại sứ quán Việt Nam và cảnh sát Campuchia để chỉ điểm, dẫn đến các đợt triệt phá lớn (2025: bắt hơn 2.800 nghi phạm).
- Câu chuyện từ người trong cuộc (Reddit, 2025): Một người từng làm ở công ty “đào lửa” kể nội tình: Công ty bài bản như tập đoàn thật, có phòng marketing, SEO, thiết kế… Họ phân loại “xanh chín” (lừa tinh vi) và “sập” (lừa trắng trợn). Anh này bỏ trốn sau 5 năm, tiết lộ báo chí Việt Nam thổi phồng một phần, nhưng bạo lực thì có thật (chặt tay chân nếu ăn cắp tiền công ty).
- Vụ mẹ tìm con thành “trùm đào lửa” (2025): Một bà mẹ Trung Quốc đăng tin tìm con gái mất tích, ai ngờ con chính là đầu não đường dây lừa đảo quốc tế. Plot twist đúng kiểu trinh thám!
Lời khuyên (rất nghiêm túc)
- KHÔNG BAO GIỜ tin việc làm lương cao ở Campuchia/Myanmar/Lào nếu không qua công ty uy tín 100%.
- Nếu bị lừa: Liên hệ ngay ĐSQ Việt Nam tại Campuchia (+855 974 05 67 89) hoặc Tổng đài bảo hộ công dân 24/7: +84 981 84 84 84.
- Hiện nay (2025), Campuchia đang mạnh tay truy quét, nhưng các băng nhóm vẫn chuyển sang Philippines, Thái Lan…
Nếu bạn muốn nghe chi tiết một vụ cụ thể nào (hoặc kể theo kiểu kể chuyện thám tử dài hơn), cứ bảo nhé! Đừng dại mà thử “đi tìm hiểu” thật đâu, nguy hiểm tính mạng lắm. 😱



